Karar Ağacı
| Senaryo | Hesap Grubu |
|---|---|
| Kira (kısa süre) | 760 Pazarlama Satış Dağıtım veya 770 Genel Yönetim |
| Satın alma + 5+ yıl kullanım | 253 Tesis Makine Cihaz (demirbaş) |
| Kurulum işçilik (hizmet) | 740 Hizmet Üretim Maliyeti veya 760 P.S.D. |
| Bağış (sosyal sorumluluk) | 689 Diğer Olağan Dışı Gider veya 579 Bağış |
| AR-GE projesi (akıllı LED) | 263 AR-GE Giderleri |
| İhale-belediye | 770 Genel Yönetim |
Kira → Hesap 760 / 770
Yıllık 28.000 TL kira örneği:
760 Pazarlama Satış Dağıtım Giderleri 28.000
391 Hesaplanan KDV 5.600 (%20)
33.600
320 Satıcılar 33.600
Yıl içi tamamen gider — gelir tablosuna direkt. Pazarlama-tanıtım-müşteri çekme amaçlı 760 grubu; idari (belediye, kurumsal merkez) 770 grubu.
Satın Alma → Hesap 253
80.000 TL ürün satın alma:
253 Tesis Makine ve Cihazlar 80.000
191 İndirilecek KDV 16.000 (%20)
96.000
320 Satıcılar 96.000
5 yıl amortisman, yıllık %20:
Her yılbaşı:
770 Genel Yönetim Giderleri (amort.) 16.000
257 Birikmiş Amortisman 16.000
5 yıl sonunda 253 hesabı kapanır.
KDV Oranları (2026)
| Kalem | Oran |
|---|---|
| LED ürün satın alma | %20 |
| Kira (hizmet) | %20 |
| Kurulum işçilik | %20 |
| Söküm hizmeti | %20 |
| Bakım sözleşme | %20 |
| Tasarım danışmanlık | %20 |
| Belediye kamu alımı | %20 (idare istisna varsa) |
| İhraç kayıtlı ürün | %0 |
Kurumsal vergi mükellefi KDV iade edilebilir; bireysel müşteri fiyatın %20'si net maliyet.
Amortisman Tabloları
| Demirbaş Tipi | Faydalı Ömür | Yıllık % |
|---|---|---|
| LED ürün (sezon) | 5 yıl | %20 |
| Pixel LED akıllı kontrol | 5 yıl | %20 |
| Direk motifi (kalıcı altyapı) | 10 yıl | %10 |
| Kabin / kontrol panosu | 10 yıl | %10 |
| Vinç (taşıt) | 5 yıl | %20 |
| Bilgisayar / yazılım (kontrol) | 4 yıl | %25 |
VUK Genel Tebliği 333 referans — özel durumda mali müşavir kontrolü.
760 vs 770 Karar
| Konu | 760 P.S.D. | 770 Genel Yönetim |
|---|---|---|
| Mağaza vitrin | ✓ | — |
| AVM ortak alan | ✓ | — |
| Restoran cephe | ✓ | — |
| Fabrika çalışan motivasyon | — | ✓ |
| Plaza giriş (kurumsal) | — | ✓ |
| Holding kampüs | — | ✓ |
| Belediye cadde | — | ✓ |
| Site yönetimi | — | ✓ (aidatla) |
| Tarihi yapı bağış | — | 689/579 |
Vergi Avantajları
| Avantaj | Detay |
|---|---|
| Yatırım indirimi | Yatırım belgeli proje, %25-50 indirim |
| AR-GE indirimi | Akıllı LED + kontrol AR-GE, %100 ek indirim |
| İstihdam teşviki | Sezonluk işçi, SGK prim indirimi |
| KDV iadesi | Kurumsal mükellef, %100 |
| Yenilenebilir enerji (solar LED) | %30-50 indirim |
| Engelli istihdamı | İstihdam teşviki ek |
Mali müşavir ile proje öncesi planlama önerilir.
Bütçe Belge Akışı
| Belge | Sorumlu |
|---|---|
| Yatırım onay (3 firma teklif) | Mali işler |
| Sözleşme | Hukuk |
| Sipariş (PO) | Tedarik |
| Fatura | Yüklenici |
| KDV beyan | Mali işler |
| Amortisman kayıt | Mali işler |
| Yıllık denetim | Bağımsız denetçi |
Kurumsal Avantajlar
Yılbaşı yatırımı muhasebe perspektifinden:
| Kazanç | Tanımı |
|---|---|
| Yıl içi gider yazılır | Vergi avantajı |
| KDV iadesi | Nakit dönüş |
| Marka değer | Demirbaş değerlemesi |
| Reklam değer eşdeğer | Mali rapor yorum |
| Sosyal sorumluluk (bağış) | %5 sınır gider |
Yaygın Hatalar
| Hata | Sonuç |
|---|---|
| Demirbaşı tamamen yıl içinde gider yaz | Vergi denetim sorunu |
| Kira faturasız (gri ekonomi) | Vergi cezası + gider yazılamaz |
| KDV'siz kabul (büyük indirim) | İade alınamaz |
| Yanlış hesap grubu (760 vs 770) | Mali rapor karışıklığı |
| Bağışı satınalma gibi kayıt | Vergi denetim sorunu |
| Sezon sonu envanter güncellenmemiş | Demirbaş listesi hatalı |
Pratik Karar Tablosu
| İşletme Tipi | Tercih |
|---|---|
| Mağaza (kira) | 760 P.S.D., yıl içi tamamen gider |
| AVM (kira) | 760 P.S.D., kiracıya yansıtma + asıl 760 |
| Plaza (satın alma kalıcı altyapı) | 253 demirbaş, 5-10 yıl amortisman |
| Belediye | 770 Genel Yönetim, kamu alım |
| Site (aidatla) | 770 + kat malik dağıtım |
| Fabrika (HR motivasyon) | 770 Genel Yönetim |
| Kafe/restoran küçük | 760 P.S.D. küçük tutar |
| Holding kampüs (kalıcı + sezonluk karma) | 253 (kalıcı) + 760 (sezonluk) |
Yılbaşı süsleme muhasebe kira/satın alma ayrımı + işletme amacı (reklam mı, idari mi) + işletme boyutu üçlüsünden karar verir. Mali müşavir özel değerlendirme her büyük proje için önerilir.