Karşılaştırma Tablosu
| Konu | Sözleşmeli Firma | Günlük Çalışan |
|---|---|---|
| Yasal statü | Yüklenici | İşveren-işçi |
| SGK + vergi | Firma yapar | Müşteri sorumluluğu |
| İSG sertifikası | Firma garantili | Belirsiz |
| Sigorta | 1-5 milyon TL | Yok |
| Tasarım | Profesyonel | Yok |
| Ürün seçimi | Üreticiyle anlaşmalı | Müşteri kendi alır |
| Garanti | Ürün + kurulum 1-3 yıl | Yok |
| Sezon ortası SLA | 4 saat | Yok |
| Söküm | Dahil | Müşteri organize eder |
| Bakım | Sözleşmede | Yok |
| Kalite | Yüksek | Belirsiz |
| Risk | Yüklenicide | Müşteride |
| Görünür fiyat | Yüksek | Düşük |
| 5 yıl gerçek toplam | %15-30 düşük | %25-45 yüksek |
Yasal Sorumluluk
Sözleşmeli Firma Modeli
| Konu | Detay |
|---|---|
| Yasal ilişki | Hizmet sözleşmesi (TBK madde 393) |
| Sorumluluk | Yüklenicide |
| SGK | Yüklenici yapar |
| Vergi | Yüklenici yapar |
| İSG | Yüklenici koordinatör |
| Yangın güvenliği | Yüklenici |
| Kaza halinde | Yüklenici sigorta + tazminat |
| Sigorta poliçesi | Zorunlu |
| Damga vergisi | Sözleşme (binde 9,48) |
Günlük Çalışan Modeli
| Konu | Detay |
|---|---|
| Yasal ilişki | İş sözleşmesi (4857 SK) |
| Sorumluluk | Müşteride (işveren) |
| SGK | İşveren yapar zorunlu |
| Vergi | Stopaj yapar |
| Asgari ücret | Belirli yasal sınır |
| İSG | İşveren koordinatör |
| Yangın güvenliği | İşveren sorumluluğu |
| Kaza halinde | İşveren tam tazmin |
| Sigorta | İşveren standart |
| Kıdem tazminatı | 1+ yıl çalışan için |
SGK Eksik Bildirim Riski
| Süre | Ceza |
|---|---|
| 1 çalışan × 1 gün | 250-450 TL |
| 1 çalışan × 1 ay | 5.500-12.500 TL |
| Kayıt dışı tespit | 25.000-65.000 TL ceza + asgari ücret + iade |
| Yıllık 5 çalışan kayıtdışı | 285.000+ TL |
| İade + cezalar | 3 yıl geriye |
Günlük çalışan tutarken SGK 1 gün önceden bildirim zorunlu. Eksik bildirim ciddi cezadır. Detay SGK eksik bildirim taşeron.
Maliyet Detayı
Günlük Çalışan (10 m Cephe + Motif)
| Kalem | Birim | Maliyet (TL) |
|---|---|---|
| Yevmiye 4 işçi × 5 gün × 1.200 | — | 24.000 |
| SGK işveren payı | %20 | 4.800 |
| Stopaj + KDV stop yok | %0 | 0 |
| LED malzeme | Müşteri | 18.500 |
| Konnektör + kablo | Müşteri | 4.500 |
| Trafo + sigorta | Müşteri | 3.500 |
| Aletler | Müşteri kira | 2.500 |
| Yedek parça | Müşteri | 1.500 |
| Söküm günlük çalışan | 3 gün | 14.400 |
| Sezon ortası arıza müdahale (acil) | 2-3 olay | 8.500 |
| Risk + kaza sigortası | Müşteri | 5.500 |
| Görünür toplam | — | 88.000 |
| Gerçek + risk maliyet | — | +%25-35 |
Sözleşmeli Firma (Aynı Mekan)
| Kalem | Maliyet (TL) |
|---|---|
| Tasarım + 3D render | 6.500 |
| LED malzeme + motif (yüklenici tedarik) | 32.500 |
| Kurulum işçilik (sertifikalı) | 18.500 |
| Söküm + depolama | 8.500 |
| Sezon ortası bakım sözleşmesi | 6.500 |
| Sigorta poliçesi | 4.500 |
| Damga vergisi | 540 |
| Toplam | 77.540 |
| Risk yüklenicide | Yok |
Sözleşmeli firma %12 daha ucuz görünür maliyette + risk yok.
5 Yıllık Karşılaştırma
| Yıl | Günlük Çalışan | Sözleşmeli Firma |
|---|---|---|
| 1 (kurulum) | 88.000 | 77.540 |
| 1 (sezon ortası arıza) | +8.500 | 0 (SLA) |
| 2 (sezon başı tekrar yeniden alım) | 88.000 | 12.000 (bakım) |
| 3 | 95.000 (enflasyon) | 14.000 |
| 4 (cephe hasar onarımı + boya) | +25.000 + 95.000 | 16.000 |
| 5 | 102.000 | 22.500 (yenileme %20) |
| 5 yıl toplam | 501.500 | 142.040 |
| Yıllık ortalama | 100.300 | 28.408 |
5 yıllık ufukta firma 3.5 kat daha ucuz.
Risk Karşılaştırma
Günlük Çalışan Riskleri
| Risk | Olasılık | Etki |
|---|---|---|
| Yüksekte düşme | %5-12 | Tıbbi + tazminat |
| Elektrik çarpılması | %3-8 | Tıbbi |
| Yangın | %2-5 | Mal hasarı |
| Cephe hasar | %25-40 | Boya + sıva |
| SGK eksik bildirim ceza | %85+ | 25.000+ TL/çalışan |
| Sezon ortası arıza | %30-50 | Yeniden alım |
| Kalitesiz iş | %40-60 | Müşteri memnuniyetsizlik |
| Komşu hasar | %15-25 | Üçüncü kişi tazminat |
| Vergi denetimi | %25-35 | Cezalı tarhiyat |
Sözleşmeli Firma Riskleri
| Risk | Olasılık | Etki |
|---|---|---|
| Tüm | %2-5 | Yüklenici sorumluluk + sigorta |
| Müşteri için risk | %0-1 | Sözleşmede şart koşulu |
| Memnuniyetsizlik | %3-5 | Yüklenici düzeltir |
Kalite Farkı
Sertifikasyon
| Konu | Sözleşmeli Firma | Günlük Çalışan |
|---|---|---|
| Yüksekte çalışma sertifikası | Zorunlu | Belirsiz |
| Elektrikçi yetki belgesi | Zorunlu | Belirsiz |
| İSG eğitimi | Periyodik | Belirsiz |
| Yangın eğitimi | Standart | Yok |
| İlk yardım | Standart | Yok |
| Çalışma izin belgesi | Çoğu zaman vergi mükellef | Belirsiz |
Ekipman
| Konu | Sözleşmeli Firma | Günlük Çalışan |
|---|---|---|
| Vinç + iskele | Yüklenici sağlar | Müşteri kira |
| KKD (kişisel koruyucu) | Yüklenici | Belirsiz |
| Profesyonel aletler | Var | Sınırlı |
| Test cihazı | Var (multimetre, ısı kamerası) | Yok |
| Yedek parça stoğu | Yıl boyu | Yok |
Vaka Çalışmaları
Vaka 1 — Günlük Çalışan Hata
| Konu | Detay |
|---|---|
| Mekan | 4 kat apartman cephe |
| Seçim | Daire sahibi günlük 3 çalışan |
| Yevmiye | 1.000 TL × 3 × 4 gün = 12.000 TL |
| Malzeme | 18.500 TL (kendisi aldı) |
| Sezon ortası arıza | Aralık 25 cephe yarı söndü |
| Tekrar arama | Çalışanlar yok (başka iş) |
| Acil yedek | 8.500 TL |
| Cephe hasar (söküm sırasında) | 14.500 TL onarım |
| Komşu balkon dökülen parça | 3.500 TL tazminat |
| SGK denetim çıktı | 35.000 TL ceza |
| Toplam yıl 1 | 92.000 TL |
| Firma alternatif | 38.500 TL |
| Kayıp | 53.500 TL |
Vaka 2 — Sözleşmeli Firma (Doğru)
| Konu | Detay |
|---|---|
| Mekan | Aynı tip apartman |
| Seçim | Sertifikalı firma |
| Yatırım | 42.000 TL (KDV dahil) |
| Sigorta | 1.000.000 TL |
| Sezon ortası arıza | 0 |
| SLA müdahale | 4 saat planlı kontrol |
| Söküm + depo | Dahil |
| Memnuniyet | %95 |
| Yıllık tekrarlanan müşteri | Evet |
Hangi Mekan Günlük Çalışan Olası
| Mekan | Günlük Mümkün mü? |
|---|---|
| Müstakil ev 1 kat (yer seviyesi) | Sınırda evet |
| Müstakil ev 2 kat | Risk yüksek |
| Apartman 3+ kat | Yasak (yüksekte) |
| Villa premium | Asla |
| Mağaza vitrini | Sınırda |
| Restoran-kafe | Risk |
| Otel | Asla |
| AVM | Asla (büyük kapsam) |
| Belediye + kamu | KİK yasak |
| Tarihi yapı | Vakıflar yasak |
Hibrit Model
Müşteri Tasarım + Firma Kurulum
| Konu | Detay |
|---|---|
| Müşteri | LED + motif kendi alır |
| Yüklenici | Sadece kurulum + söküm yapar |
| Maliyet | %30-40 düşer (firma tedarik karşılığı yok) |
| Risk | Yüklenicide (sigorta) |
| Garanti | Kurulum için var |
| Tasarım esnekliği | Müşteri kontrol |
Hibrit model orta seviye karar — bütçe sıkı ama profesyonel kalite isteyen müşteri için uygun.
Karar Çerçevesi
4 Soru
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Yüksekte çalışma 2 m+ mı? | Evet: firma zorunlu |
| Mekan kurumsal mı? | Evet: firma zorunlu |
| Bütçe çok dar mı? | Evet: hibrit değerlendir |
| Sezon ortası bakım gerekli mi? | Evet: firma SLA |
Karar Tablosu
| Senaryo | Önerilen |
|---|---|
| Müstakil ev 1 kat + dar bütçe | Günlük (SGK doğru bildirim) |
| Müstakil ev 2+ kat | Firma |
| Apartman | Firma zorunlu |
| Villa | Firma |
| Mağaza | Firma |
| Otel + AVM + plaza | Firma zorunlu |
| Belediye | Firma + KİK |
| Tarihi yapı | Firma + Vakıflar |
Karar Listesi
- Mekan tipi ve yükseklik
- Yasal yüksekte çalışma şartı
- SGK + vergi sorumluluğu
- Sigorta kapsamı
- 5 yıl gerçek toplam maliyet
- Sezon ortası SLA önemli mi?
- Kalite + sosyal medya etkisi
- Risk tolerans seviyesi
- Hibrit model değerlendirildi mi?
- Apartman ortak alan yönetim onayı
Detay sertifikalı vs amatör firma fiyat farkı, SGK eksik bildirim taşeron ve tanıdık usta vs kurumsal firma.